Bu ayki dosya konumuza atfen konunun iyi anlaşılması için Dünya Helal Birliği Başkanı AHMET GELİR hocamızla görüşme kararı alırken bu kadar detayla karşılaşacağımızı bilmiyorduk. Hem faydalı hem de öğretici olan bu bilgileri okuyucularımızla da paylaşmak adına sizleri röportajımızla baş başa bırakıyoruz…
RECEP ARSLAN- BURSA
Soru 1: Dünya Helal Birliğini tanıyabilir miyiz?
Dünya Helal Birliği, 2005-2010 yılları arasında dünyadaki ürünleri kalite açısından araştırıp analiz eden, 2010 yılından itibaren ise Müslümanlar için kaliteyi yeniden tanımlama ve uygulama konusunda çalışmalar yürüten bir sivil toplum kuruluşudur.
Kuruluşumuz, 2005'ten bu yana sürdürdüğü kapsamlı ürün araştırmalarıyla edindiği bilgi birikimi sayesinde, gıda başta olmak üzere tüm yaşam alanlarında helal ve kaliteli ürünlerin tüketilmesini teşvik etmektedir. Bursa’da bulunan Genel Merkezimiz üzerinden yürüttüğümüz çalışmalarla toprak, su, tohum, yem ve pestisit gibi temel kaynaklardan başlayarak tüketicilerin sağlıklı ve güvenilir ürünlere ulaşmasını sağlamayı amaçlıyoruz. Bizim için kalite, helallik ilkesiyle başlayan kapsamlı bir süreçtir.
İslam dinine göre bir ürünün tüketilmesi için öncelikle Allah’ın izniyle helal olması gerekmektedir. Bu bakış açısıyla helal kavramı sadece gıdayı kapsamaz; söz, davranış, ticaret ve iş yapma gibi diğer alanlarda da helallik önemlidir. Bu yüzden biz helal gıdanın ötesinde bir anlayışla “HELAL HAYAT” diyoruz. Dünya Helal Birliği olarak amacımız:
Müslüman tüketicilerin helal ürünlere erişimini kolaylaştırmak,
Helal standartlarının dünya genelinde yaygınlaşmasına katkıda bulunmak,
Gıda güvenliği ve helal hayat konusunda farkındalık yaratmak,
Üreticileri helal üretim prensiplerine göre ürün geliştirmeye teşvik etmektir.
Soru 2: Temiz nesil ve temiz gıdanın helal ve haramla nasıl bir ilişkisi vardır?
Temiz nesil ve temiz gıda, İslam'ın temel ilkelerinden olan helal ve haram kavramlarıyla doğrudan ilişkilidir. Helal gıda, Allah'ın bize izin verdiği, sağlıklı ve besleyici olan her türlü yiyecektir. Bu gıdaların temiz ve güvenli olması hem beden sağlığımızı korur hem de manevi temizliğimize katkı sağlar. Bu ilişkiyi şu şekilde açıklayabiliriz:
• Sağlıklı Beden, Sağlıklı Ruh: Helal gıda tüketmek, bedenimizin sağlıklı kalmasını sağlar. Sağlıklı bir beden ise daha verimli bir yaşam ve ibadet için zemin hazırlar. Temiz ve helal beslenen bir toplum, daha sağlıklı nesiller yetiştirir.
• Ahlaki Değerler: Helal gıda tüketimi, sadece fiziksel bir eylem değil, aynı zamanda ahlaki bir sorumluluktur. Helal olmayan gıdaların tüketilmesi, vicdanda bir rahatsızlık yaratır ve kişiyi Allah'a karşı sorumlu kılar.
• Toplumsal Barış: Helal gıda üretimi ve tüketimi, toplumda güven ve birlik duygusunu güçlendirir. Helal sertifikası, tüketicilere ürünlerin güvenilirliği konusunda bilgi verir ve adil ticaretin önünü açar.
• Sürdürülebilirlik: Helal gıda üretimi, doğal kaynaklara saygılı ve çevreye duyarlı bir yaklaşımı benimser. Bu sayede gelecek nesillere temiz bir dünya bırakmak mümkün olur. Bununla birlikte ahlaklı bir toplum hedefler. Beden ve ruhen sağlıklı nesiller hedefler. Temiz bir nesil ve toplumun inşa edilmesiyle birlikte ülkemiz için sürdürülebilir bir gelecek hedefler.
Soru 3: Ekini ve nesli yok eden ayet ifadesini bu meyanda nasıl değerlendirebiliriz?
Ekini ve nesli yok eden" ifadesi, genellikle Kur'an-ı Kerim'deki Bakara Suresi 205. ayetle ilişkilendirilir. Bu ayette, dünya hayatına dair konuşması hoş görünen ancak kalbinde kin besleyen ve fırsat bulduğunda yeryüzünde bozgunculuk çıkaran kişiler tasvir edilir. Bu kişilerin, ekinleri tahrip edip nesilleri yok etmeye çalıştıklarından bahsedilir. Bu ifadeyi helal ve temiz gıda bağlamında değerlendirirken şu noktalara dikkat etmek gerekir:
Ayetin ıstılah anlamı:
• Bozgunculuk: Bu ayet, yeryüzünde bozgunculuk çıkarmaya çalışan kişilerin özelliklerini anlatır. Bu kişiler, sadece kendilerine değil, toplumun tamamına zarar vermek isterler.
• Ekin ve Neslin Yok Edilmesi: Bozguncular, sadece mal varlığına değil, aynı zamanda insan nesline de zarar verme amacı güderler. Nesilden maksat ise, insanlık soyudur, zürriyetidir, neslidir. Bu, hem fiziksel olarak insanların hayatına son vermeyi hem de toplumsal yapıyı bozarak gelecek nesillerin sağlıklı bir şekilde yetişmesini engellemeyi ifade eder. Bazı gıda katkı maddelerinin özellikle doz aşımı ve birikmeler sonucunda insan üremesine zarar verdiği bilinen bir gerçektir. Bunlardan bazılarını sayacak olursak; BPA, Flatatlar, Nitrit ve Nitratlar, MSG, Trans yağlar, Tartrazin, BHA (Butillenmiş Hidroksianisol) ve BHT (Butillenmiş Hidroksitoluen) ve PFOA gibi maddeleri sayabiliriz. Diğer yandan GDO’lu gıdalarla neslin ve tüm insanlığın sağlığının bozulduğu da bilinen bir başka gerçektir.
• Allah'ın Bozgunculuğu Sevmemesi: Ayet, Allah'ın bozgunculuğu sevmediğini vurgular. Yani, insanlara zarar veren, toplumsal düzeni bozan her türlü davranış, Allah katında hoş karşılanmaz.
Ayetin Geniş Kapsamlı Anlamı:
• Dünya Hayatına Kastetmek: İnsanların dünya hayatı, gıda ve meyvelere bağlıdır. Bu nedenle, ekinleri yok etmek, dolaylı olarak insanların hayatına kastetmek anlamına gelir.
• İman ve Kulluk Şuurunu Yok Etmek: Bozguncular, sadece fiziksel varlığı değil, aynı zamanda insanların iman ve kulluk şuurunu da yok etmeye çalışırlar. Bu, gelecek nesillerin dini değerlerden uzaklaşmasına ve ahlaki çöküşe neden olabilir. Fuhşiyat, haram para, suçluların övüldüğü film ve dizileri de bozguncuların faaliyetleri olarak ifade edebilirim.
• Helal Gıdanın Korunması: Ayetteki "ekin" ifadesi, sadece tarım ürünlerini değil, aynı zamanda insanlığın ortak değerlerini ve kaynaklarını da temsil edebilir. Helal gıda üretimi, bu ortak değerlere saygı göstermek ve gelecek nesillere temiz bir dünya bırakmak anlamına gelir. Bu bağlamda, helal gıda üreticileri ve tüketicileri, bu ayetin mesajını göz önünde bulundurarak, doğal kaynakları korumalı ve sürdürülebilir üretim yöntemlerini benimsemelidirler.
• Temiz Bir Nesil: "Nesil" ifadesi ise, sadece biyolojik anlamda değil, aynı zamanda ahlaki ve kültürel anlamda da bir devamlılığı ifade eder. Helal gıda tüketimi, zihni melekeleri kuvvetli, sağlıklı ve ahlaki bir neslin yetişmesine katkı sağlar. Bu sayede, toplumda huzur, güven ve birlik sağlanır.
• Bozgunculuğa Karşı Mücadele: Ayetteki bozgunculuk eylemi, helal gıda üretimi ve tüketimiyle çelişir. Helal gıda standartlarına uymayan ürünlerin üretimi ve tüketimi, toplum sağlığını tehdit eder ve adil ticaret ilkelerini de zedeler. Bu nedenle, Dünya Helal Birliği gibi kuruluşlar, helal gıda standartlarını korumak ve bozgunculuğa karşı mücadele etmek için önemli bir role sahiptir. Sonuç olarak, "ekini ve nesli yok eden" ifadesi, sadece dini bir metindeki bir ayet olmakla kalmaz, aynı zamanda günümüzde de geçerliliğini koruyan önemli bir mesaj taşır. Helal gıda üretimi ve tüketimi, bu mesaj doğrultusunda, huzurlu bir dünya ve sağlıklı bir nesil için yapılması gerekenlerin başında gelir.
Soru 4: Kalbin helal ve haramdan etkilenmesi konusunda ne dersiniz?
Kalbin helal ve haramdan etkilenmesi, İslam inancında oldukça önemli bir konudur. Çünkü İslam, sadece dış görünüşe değil, aynı zamanda maneviyata yani kalbin iç dünyasına da büyük önem verir. Helal ve haramın kalbe etkileri şu şekilde özetlenebilir:
• İman ve Takva: Helal olanı tercih etmek, kişinin imanını güçlendirir ve Allah'a olan bağlılığını artırır. Haramdan kaçınmak ise takvayı yani Allah'tan korkmayı ve O'na karşı gelmekten sakınmayı sağlar.
• Vicdan Sağlığı: Helal gıda tüketmek ve helal yollarla kazanç sağlamak, kişinin vicdanını rahatlatır ve iç huzurunu sağlar. Haram ise vicdanda bir rahatsızlık yaratır ve kişinin ruh sağlığını olumsuz etkiler.
• Ahlaki Gelişim: Helal ve haram bilinci, kişinin ahlaki değerlerini şekillendirir. Helal olanı tercih etmek, dürüstlük, adalet ve merhamet gibi erdemleri geliştirmeye katkı sağlar.
• Helal Hayat: Helal ve haram bilinci, toplumda güven ve birlik duygusunu güçlendirir. Helal gıda üretimi ve tüketimi, adil ticaretin önünü açar ve sosyal adaleti sağlar. Biz Dünya Helal Birliği olarak helal kavramını sadece yiyip, içtiğimiz ürünlerden ya da kullandığımız kozmetikten, eşyalardan ibaret görmüyoruz. Yaşadığımız hayatın her yönüyle helal olmasını sıkça vurguluyoruz. Kalbin helal ve haramdan etkilenmesiyle ilgili bazı önemli noktalar:
• Kalp Gözü: İslam'a göre kalp, insanın iç dünyasının aynasıdır. Helal ve haram arasındaki farkı ayırt edebilmek için kalbin temiz olması ve Allah'ın nuruyla aydınlanması gerekir.
• Niyetin Önemi: Bir işin helal veya haram olması, sadece fiilin kendisine değil, aynı zamanda o fiili yaparken ki niyete de bağlıdır. İyi niyetle yapılan bir iş, yanlışlıkla haram bir duruma düşmüş olsa bile, kişinin günahkâr olmasına neden olmaz.
• Şüpheli Durumlardan Kaçınmak: Şüpheli olan şeylerden uzak durmak, kişinin hem dini hem de vicdani açıdan rahat etmesini sağlar. Sonuç olarak, kalbin helal ve haramdan etkilenmesi, kişinin iman, ahlak ve ruh sağlığı açısından büyük önem taşır. Helal olanı tercih etmek, kişinin dünya ve ahiret mutluluğuna ulaşmasına vesile olurken, haramdan kaçınmak ise kişiyi büyük günahlardan korur.
Soru 5: Beslenmenin insan ve üzerindeki etkisini nasıl değerlendirmek gerekir?
Helal kavramı, İslam dininde sadece beslenmeyle sınırlı kalmayan, hayatın tüm alanlarını kapsayan geniş bir kavramdır. Ancak beslenme konusunda helal kavramı hem birey hem de toplum üzerinde derin etkiler yaratan önemli bir konudur.
Helal Beslenmenin Birey Üzerindeki Etkileri:
• Fiziksel Sağlık: Helal gıdalar genellikle daha doğal ve temizdir. Bu da kişinin fiziksel sağlığını olumlu yönde etkiler. Haram gıdalarda bulunan zararlı maddeler, uzun vadede çeşitli sağlık sorunlarına yol açabilir.
• Ruhsal Sağlık: Helal gıda tüketmek, kişinin vicdanını rahatlatır ve iç huzurunu sağlar. Haram gıdalar ise vicdanda bir rahatsızlık yaratabilir ve ruh sağlığını olumsuz etkileyebilir.
• Ahlaki Gelişim: Helal beslenme, kişinin ahlaki değerlerini güçlendirir. Helal olanı tercih etmek, dürüstlük, adalet ve merhamet gibi erdemleri geliştirmeye katkı sağlar.
• İman ve Takva: Helal gıda tüketmek, kişinin imanını güçlendirir ve Allah'a olan bağlılığını artırır. Haramdan kaçınmak ise takvayı yani Allah'tan korkmayı ve O'na karşı gelmekten sakınmayı sağlar.
Helal Beslenmenin Toplum Üzerindeki Etkileri:
• Toplumsal Barış: Helal gıda üretimi ve tüketimi, toplumda güven ve birlik duygusunu güçlendirir. Helal gıda sertifikası, tüketicilere ürünlerin güvenilirliği konusunda bilgi verir ve adil ticaretin önünü açar.
• Ekonomik Kalkınma: Helal gıda sektörü, dünya genelinde hızla büyüyen bir sektördür. Helal gıda üretimi ve ihracatı, ülkelerin ekonomik kalkınmasına önemli katkılar sağlar.
• Toplumsal Gelecek: Helal gıda üretimi, genellikle doğal kaynaklara saygılı ve çevreye duyarlı bir yaklaşımı benimser. Bu sayede gelecek nesillere temiz bir ülke, temiz bir dünya bırakmak mümkün olur. Özetle, helal beslenme, sadece bireyin değil, aynı zamanda toplumun da sağlıklı, mutlu ve huzurlu olmasına katkı sağlayan önemli bir unsurdur. Helal gıda tüketimi hem dünya hayatında hem de ahirette insanlara fayda sağlar.
Soru 6: Sosyolojik açıdan temiz gıda temiz nesil: HELAL VE HARAM meselesine nasıl bakmalıyız? "Temiz gıda, temiz nesil" ve "helal-haram" kavramlarının bir araya gelmesi, sosyolojik olarak çok daha derin ve kapsamlı bir analiz gerektiriyor. Bu kavramların kesiştiği noktada, birey, toplum ve gelecek nesiller için önemli sonuçlar ortaya çıkıyor.
Sosyolojik Bakış Açısı:
• Kimlik ve Kültür: Helal gıda tüketimi, birçok kişi için dini kimliğin bir ifadesidir. Bu durum, bireylerin kendilerini topluluk içinde konumlandırmalarında ve kültürel değerlerini korumalarında önemli bir rol oynar. Temiz ve helal gıdaya verilen önem, bir topluluğun değer yargılarını ve yaşam tarzını yansıtır.
• Sağlık ve Güven: Helal gıdaların genellikle daha sağlıklı ve güvenilir olduğu algısı, tüketicilerin bu tür ürünlere yönelmelerine neden olur. Bu durum, sağlıklı yaşam bilincinin artmasına ve toplum sağlığının iyileşmesine katkı sağlar.
• Ekonomi ve İşletmecilik: Helal gıda sektörü, dünya genelinde hızla büyüyen bir pazar haline gelmiştir. Bu durum, birçok ülke için ekonomik fırsatlar yaratır ve yeni iş alanları ortaya çıkarır. Helal sertifikasyon süreçleri, gıda sektöründe daha şeffaf ve güvenilir bir ortamın oluşmasına katkı sağlar.
• Sosyal Adalet ve Eşitlik: Helal gıda üretimi ve tüketimi, adil ticaret ilkelerine uygun olarak gerçekleştiğinde, sosyal adalet ve eşitliğin sağlanmasına katkıda bulunur. Üreticiler ve tüketiciler arasındaki ilişkilerin güçlenmesi, toplumda dayanışmayı artırır.
• Gelecek Nesiller: Temiz ve helal gıdaya verilen önem, gelecek nesillere sağlıklı ve sürdürülebilir bir yaşam bırakmak isteyen bireylerin ve toplumların ortak amacıdır. Bu durum, çevre bilinci ve sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin gerçekleşmesi için önemli bir motivasyon kaynağıdır.
Helal ve Haramın Rolü:
Helal ve haram kavramları, bu süreçte bir yönlendirici ve düzenleyici rol üstlenir. Helal gıdaların tüketilmesi, helal bir hayat yaşanması bireylerin ve toplumların ahlaki değerlerini korumalarına ve daha iyi bir dünya inşa etmelerine yardımcı olur. Haramdan kaçınmak ise, bireylerin ve toplumların zarar görmesini engeller.
Sonuç: Sosyolojik açıdan bakıldığında, temiz gıda, temiz nesil ve helal-haram kavramları birbirleriyle iç içe geçmiş ve birbirini etkileyen kavramlardır. Bu kavramların kesiştiği noktada, bireysel ve toplumsal düzeyde birçok olumlu sonuç ortaya çıkmaktadır. Helal gıda tüketimi, sadece dini bir gereklilik olmakla kalmayıp, aynı zamanda sağlıklı yaşam, ekonomik kalkınma, sosyal adalet ve sürdürülebilirlik gibi birçok konuda önemli bir rol oynamaktadır.
Soru 7: Aile ve çocuk yönüyle helal ve haram nasıl bir etkiye sahiptir?
Helal ve haram kavramları, sadece bireysel bir ibadet değil, aynı zamanda aile ve toplum hayatının temel taşlarından biridir. Özellikle çocukların yetiştirilmesinde büyük bir öneme sahiptir.
Aile İçindeki Etkisi:
• Ahlaki Değerlerin Aşılanması: Helal ve haram bilinci, aile içinde çocuklara ilk olarak öğretilen temel ahlaki değerlerden biridir. Bu sayede çocuklar, doğruyu yanlıştan ayırt etmeyi, iyiyi kötünden seçmeyi öğrenirler.
• Güvenli Bir Ortam: Helal ve haram prensiplerine göre yaşayan aileler, çocukları için güvenli ve huzurlu bir ortam sağlar. Çocuklar, böyle bir ortamda daha sağlıklı bir şekilde gelişir ve büyür.
• Toplumsal Bağların Güçlenmesi: Helal ve haram bilinci, aile bireyleri arasındaki bağları güçlendirir. Ortak değerler etrafında bir araya gelen aileler, daha dayanışmalı ve birbirine bağlı bir yapı oluştururlar.
• Geleceğe Yatırım: Helal ve haram bilinciyle yetişen çocuklar, gelecekte topluma faydalı bireyler olmaya daha yatkındır. Bu sayede toplumun genel ahlaki seviyesi yükselir.
Çocuklar Üzerindeki Etkisi:
• Kişilik Gelişimi: Helal ve haram bilinci, çocukların kişilik gelişiminde önemli bir rol oynar. Bu sayede çocuklar, sorumluluk sahibi, dürüst, güvenilir ve saygılı bireyler olarak yetişirler.
• Psikolojik Sağlık: Helal ve haram bilinci, çocukların psikolojik sağlığını olumlu etkiler. Vicdanen rahat bir şekilde büyüyen çocuklar, daha mutlu ve huzurlu bir hayat sürerler.
• Sosyal Beceriler: Helal ve haram bilinci, çocukların sosyal becerilerini geliştirir. Bu sayede çocuklar, diğer insanlarla daha iyi ilişkiler kurar ve toplumsal hayata daha kolay uyum sağlarlar.
• Mutlu Hayat: Helal ve haram bilinciyle yetişen çocuklar, hayatlarının her alanında İslami kriterlere göre doğru kararlar vermeyi öğrenirler. Bu da onların gelecekte daha başarılı ve mutlu olmalarını sağlar.
• Ahlaki Değerlerin Öğrenilmesi: Helal Oyunlar aracılığıyla çocuklar, paylaşmayı, yardımlaşmayı, dürüstlüğü ve adaleti öğrenirler. Helal oyunlar, bu değerlerin pekişmesini sağlar.
Helal Eğitim ve Çocukların Geleceği:
• Kaliteli Eğitim: Helal eğitim, çocuğun sadece akademik değil, aynı zamanda ahlaki, sosyal ve manevi yönden de gelişmesini hedefler.
• Sorumluluk Bilinci: Helal eğitim, çocuklarda sorumluluk bilincini geliştirir ve onları hayata hazırlar.
• Başarıya Odaklılık: Helal eğitim, çocuğun kendine güvenmesini ve hedeflerine ulaşmak için çaba göstermesini sağlar.
1. Ailede Helal ve Haramın Pratik Uygulamaları:
• Ortak Sofralar: Ailecek sofraya oturmak, helal gıdalar tüketmek ve dua etmek, çocuklara dini değerlerin önemini gösterir.
• Dinî Bayramlar: Bayramları birlikte kutlamak, çocukların dini duygularını güçlendirir ve aile bağlarını pekiştirir.
• Hayır İşleri: Çocuklarla birlikte hayır işlerine katılmak, onlarda paylaşma ve yardımlaşma duygularını geliştirir.
2. Toplumsal Etkiler:
• Toplumsal Dokunun Güçlenmesi: Helal değerlere bağlı aileler, toplumun temel yapı taşlarıdır. Bu ailelerden yetişen bireyler, daha huzurlu ve güvenli bir toplum oluştururlar.
• Suç Oranlarının Düşmesi: Helal değerlere sahip bireyler, genellikle suç işleme eğilimi daha düşük olan kişilerdir.
Sonuç olarak, helal ve haram kavramları, sadece dini bir boyut değil, aynı zamanda sosyal, psikolojik ve ekonomik boyutları da olan kapsamlı bir konudur. Aileler, çocuklarına helal değerleri aşılayarak onların hem dünya hem de ahiret mutluluklarına ulaşmalarına katkı sağlayabilirler.
Özetle, helal ve haram kavramları, aile ve çocuk hayatında çok yönlü bir etkiye sahiptir. Bu kavramlar, çocukların sağlıklı, mutlu ve başarılı bir şekilde yetişmesinde önemli bir rol oynar. Ailelerin, çocuklarına helal ve haram bilincini aşılamak için çaba göstermeleri hem çocukların hem de toplumun geleceği için büyük önem taşır.
-Zaman ayırdığınız için teşekkür ederiz.