Gül denince, akla ilk gelen, Peygamber Efendimiz (s.a.v.)’in bu hoş kokulu bitkiyle özdeşleşmiş olduğudur. Gül, çiçekler arasında ‘en hoş kokulu’ olmasıyla Peygamber Efendimiz (s.a.v.)’i temsil eder. Evet, gül denince nasıl güzel koku ve ferahlık hissediliyorsa; Muhammed (s.a.v.) denince de güzel koku ve ferahlık hissediliyor. ‘Gül’ ve ‘Muhammed’ bir araya gelince de insan kendini tutamıyor; başlıyor salâvata:
“Allahummme salli ala seyyidina Muhammedin we ala âli seyyidina Muhammed” diyor.
Enes bin Malik der ki; "Resulüllah ( s a v )’in yanında on yıl kaldım.
Bütün kokuları kokladım, Onun kokusundan daha güzel bir koku koklamadım "
Yunus ise bir şiirinde gül ve Peygamber Efendimiz (s.a.v.) ilişkisini şöyle tasvir eder;
Yine sordum çiçeğe / Gül sizin neniz olur / Çiçek eydür, ey derviş / Gül
Muhammed teridir
Sembolcü kültürlerde ise Gül, Peygamber Efendimiz(s.a.v.)’e duyulan muhabbetin sembolü olarak kabul edilmiştir. Muhabbet imanı, iman ise yine muhabbeti gerektirir.
GÜL AĞACI
Mayıs ve Haziran aylarında açan beyaz, açık, koyu pembe, kırmızı, erguvan siyahı, sarı, portakal renkli çok güzel kokulu, dikenli bir bitkidir. Bütün dünyada park ve bahçelerde yetişir. Ülkemizde Isparta gülleri, gül ürünlerini elde etmek bakımından ünlüdür. Orta güneşli killi-kumlu ve kırmızı toprakları çok sever. Güllerin canlı olması için her ilkbaharda dipleri gübrelenmek ister.
KULLANILDIĞI HASTALIKLAR
Boğaz, ağız iltihapları, sindirim sistemi iltihapları, ishal, sebore (saç kepeklenmesi), eklem iltihaplarında, göğüs hastalıkları, cilt temizliği, küçük cilt yaraları, burun akıntıları, kesikler, bereler, burkulma ve ezikler, ergenlik sivilceleri, siyah noktalara, kırışıklıkların önlenmesinde kullanılabilir.
FAYDALARI
Gül, baş ağrısına ve mide rahatsızlıklarına iyi geliyor. 20. yüzyıla, yani modern tıbba kadar gül, tedavide ve ilaç yapımında çok yararlanılan bir çiçekti. Gül suyu, gül macunu ve gül yağı ayrı ayrı kullanılmış. İbn Sina, gül suyunun ve yağının, serinletici etkisinden dolayı ateşli hastalıkları tedavi ettiğini yazmış.
Botanikçi ve Doktor İbni Baytar, gül suyunun mide bulantısına iyi geldiğini yazmış.
Gül suyu yaşam kuvveti veriyor: İbni Baytar`a göre gül suyu aklı, beyni kuvvetlendiriyor ve duyuları keskinleştiriyor, yaşam kuvvetini artırıyor. Heyecandan dolayı aşırı kalp atışına da yararlı olduğu saptanmış.
Ruhsal hastalıkların tedavisinde de gül kullanılmış. 15. yüzyılda yazılmış önemli bir tıp kitabı olan Kamaliye`de, ‘tenin kokusu daima gül kokusu gibi olması için’ denilerek, bir çeşit pudra tarifi veriliyor: Kuru gül yaprakları havanda dövülüp toz haline getirilir ve hamamdan çıkınca, daha beden ıslak iken boyna, göğse ve koltuk altlarına sürülür. Böylece güzel gül kokusu tekrar yıkanıncaya kadar vücuttan çıkmaz. Altıntaş`a göre bu formülün verilme sebebi ruhu tedavi etmektir. Açıklaması da şöyle: "Bu koku ruhaniyeti kuvvetlendirir ve kalbi pek safi eyler."
Bayılana, daralana gül suyu ferahlık veriyor
Cilt hastalıkları için de gül kullanılmış. Dinaveri`nin Kitabü`n-Nebat kitabından: "Gülü kurutup uylukta ve kasıkta çıkan çıbana koysalar fayda eder, eğer yenmiş derin çıbanlara vursalar et bitirir."
Sivilceleri iyileştiriyor: Ediye-yi Müfrede tıp kitabında da kurutulmuş gülün sivilcelere iyi geldiği yazıyor.
Doktor Eşref bin Muhammed tarafından 15. yüzyılda yazılan tıp kitabı "Haza`inü`s-Sa’adat"ta çocukların sağlığını korumak için mamalarını gül suyu ile hazırlamaları tavsiye ediliyor.
Gül yağı: Osmanlı hekimlerinin `mübarek yağ` veya `iksir gibi faydalı yağ` olarak tanımladığı gül yağı güllerin uygun bir sıvı yağ içinde bırakılarak (zeytinyağı, bademyağı, susam yağı) özünün bu yağa çıkmasıyla elde ediliyor.
ÖNERİLEN HASTALIKLAR VE KULLANIM ŞEKİLLERİ
*Gül reçeli, gül konservesi, gül suyu, gül kremi, gül yağı, gül suyu içeceği olarak da kullanılır.
*Gül reçeli, gülsuyu içeceği, gül balı yenmeye devam edildiğinde mideyi kuvvetlendirir. Yaralara, tıkanıklıklara iyi gelir.
*Gülkurusu için güller tomurcuk halindeyken sabah güneş doğmadan evvel toplanır. Gölgede kurutulur. Gerektiği zaman suyla kaynatılır.
*4 litre üzüm sirkesi içine 10 avuç kuru gül taç yapraklarını ekleyip karıştırın. 15-20 gün güneşte tutup süzün. Gargara, losyon, makyaj temizleyici olarak kullanabilirsiniz.
* Gül suyu çok güzel bir toniktir.
*Kabız yapma özeliği vardır. İshal olunca kullanılır. 20 gr gülkurusu 1 litre suda kaynatılır. Günde 3 fincan içilir.
*2 su bardağı taze gül taç yapraklarını, 2 bardak şeker ile karıştırın. 1 bardak su ile kısık ateşte 1-2 saat pişirin. İnmesinden biraz evvel yarım limonun suyunu katın. Gül reçeli olarak yiyebilirsiniz. Hafif sindirim sistemi iltihaplarına, romatizma, eklem iltihaplarına iyi gelir.
*Kavanoza 40 gr gül yaprağı konur. Üstüne 1 litre saf su konur. 7-15 gün güneşte bekletilir. Gerektiğinde gargara, antiseptik olarak hafif boğaz hastalıklarında kullanılır.
*Gül çay olarak 5 bardak kaynayan suya 1/2 avuç gül yaprağı 1-2 dakika kaynatılır. 5 dakika demlendirilir. Günde 3 kere 1 fincan içilir. Aynı karışımla gargara ve çabuk kızaran yorgunluktan yaşaran gözler için göz banyosu da yapılır.
*3 çay bardağı gül suyuna 1 çay bardağı vazelin konup merhem yapılır. El, dudak çatlakları için günde 2-3 kere sürülür.
*4 damla gül yağını saç fırçanıza dökün saçınızı tarayın.
*Gül çayı yapılır ılınınca el ayak banyosu yapılır.
*1/2 kilo gül yaprağını, 1/2 kilo iç yağ ile karıştırın. 10-15 gün emiştirmeye bırakın. Çok kısık ateşte 10-15 dakika pişirin. Temiz bir merhem elde edene kadar temiz bir tülbentten geçirin. Cildinize sürerek kullanın.
*Öksürük için çay olarak hazırlayın. Çayın içilmesi kişiyi rahatlatır.
*Vazelinin içine 8 damla gül yağı koyarak el ve cildinize sürebilirsiniz.
*Gülsuyu kokulu gül yapraklarını (temiz hastalıksız) toplayın. Yarı yarıya (biraz kurumak üzere) gölgede kurutun. Bir kâseye bez serin üzerine gül yapraklarını kalın bir tabaka halinde yayın. Üzerine kalın bir kâğıtla örtün. İçinde kor bulunan toprak bir kabı kâğıdın üzerine koyun. Isının etkisiyle kâsenin içine damla damla gül suyu süzülür. Yüzdeki kırışıklıkları gidermek, şiş gözlerin şişkinliğini indirmek, hasta deriyi tedavi etmek için güzellik ve makyaj temizlemek için kullanılır.
*Gülsuyu cildi temizlemekte etkin tonik olarak kullanılır.
*30 gr şampuanın içine 12 damla gül yağı koyun. Karıştırın saç diplerine masaj yaparak yıkayın. Saçı besler, saç kepeklenmesini önler.
*Ağız yaralarında; uygun bir kavanoza 1 litre su, 50 gram taze gül çiçeği yaprağı konularak, güneşte 1 hafta bekletilerek gerektiğinde kullanılabilecek çok yararlı bir gargara ilacı elde edilir. Fazla kullanılırsa ciğerlere zarar verir. 20 günlük kürler halinde kullanılmalı.
*Rahim ve makat hastalıklarında 50 gr gülkurusu bir avuç anason ile kaynatılıp her gün bir fincan içilir.
*Temiz beyaz kısımları ayıklanmış 300 gül yaprağını koyu renkli şişeye koyun Üzerine 1 litre yağmur suyunu doldurun. Güneşte 15 gün tutun (emiştirin). Gerektiği zaman 1 bardak suyun içine 1 kahve fincanı konup içilir. Yaralara sürülür. Cilt temizlenir.
*Küvete banyo suyunun içine 11-15 damla gül yağı damlatıp iyice karıştırın. Göze temasını önleyerek içinde 15-20 dakika oturun.
* Çabuk kızaran, ya da yorgunluktan yaşaran gözler için; gül fidanlarının taze yaprakları ve körpe dallarını aynı ölçüde suyla kaynatarak elde edilen sıvıyı bir pamuğa sürerek yapılan banyo iyi gelir. Bulantı için; taze ya da kurutulmuş 40 gram gül çiçeği yaprağı, 1 litre suda haşlanır. Ara sıra birer kahve fincanı içilirse kişiyi rahatlatır. Öksürük için; bulantıdaki gibi hazırlanan çayın içilmesi kişiyi rahatlatır. Güzellik için; 1 ölçü vazelini, hazır satılan 3 ölçü gül suyu ile iyice karıştırıp hazırlanacak losyon, eldeki çatlakları giderir. Elleri güzelleştirir.
Fadıl Şani / İnzar Dergisi - Mayıs 2012
Faydalanılan kaynaklar:
1- www. forumdaş. Net
2- forumdaş.net
Fadıl Şani